I. Początki Poznania

W 996r. Polska przyjęła chrzest. Był to ogromny krok w procesie chrystianizacji Polski. Wydarzenie to odbyło się w Poznaniu, za czasów Mieszka I. Następstwem tego zdarzenia była budowa organizacji kościelnych w całym państwie, takich jak klasztory, kościoły oraz katedry. Stały się one ośrodkami życia artystycznego i intelektualnego . Do Polski zaczęli więc zjeżdżać się kapłani. To właśnie w Poznaniu zbudowano kościół, dla biskupa misyjnego Jordana, który był jego siedzibą i jednocześnie nekropolią królów i książąt z dynastii Piastów. W 1034 po śmierci Mieszka II, władzę nad państwem przejął jego syn Kazimierz. W 1037 wybuchł bunt zaaranżowany przez dworskich urzędników, co zmusiło księcia do ucieczki. Podczas owego buntu Poznań został spalony, przez wyprawę czeskiego księcia Brzetysława I. Miasto zostało opuszczone przez ludność ,a w katedrze ,,dzikie zwierzęta założyły leża” jak to opisał Gall Anonim.

II. Królowie w Poznaniu

Pod koniec 1039r książe Kazimierz powrócił do kraju i zajął się odbudową państwa. Zbudował fortyfikacje i odnowił katedrę w Poznaniu, niestety wszystkie wielkopolskie grody straciły znaczenie polityczne gdyż Kraków stał się stolicą wszystkich kontaktów z zagranicą. Natomiast Poznań nadal znajdował się na skrzyżowaniu szlaków handlowych. W 1146 nastąpiło oblężenie Poznania, które było przyczyną kłótni między 3 braćmi. Najstarszy z nich Władysław Wygnaniec zwrócił się przeciwko Mieszkowi III i Bolesławowi Kędzierzawemu. Zaatakował ich w Poznaniu. Jednak nie udało mu się złamać oporu grodu, co poniekąd podobno było powodem rzucenia na niego klątwy przez gnieźnieńskiego arcybiskupa Jakuba że Żnina. Po roku 1295 Poznań stał się siedzibą władców WIelkopolski, a w poznańskim zamku osiedlił się król polski. Było to powodem powstania cudownego miasta, z niepowtarzalną zabudową, które było częścią aktu lokacyjnego w Polsce. W roku 1283 Przemysł II nadał miastu pełną wolność celną. Przed 1314 Poznań został zdobyty przez Władysława Łokietka oraz wszedł w skład jego państwa. Ukoronowanie Władysława w 1320 zakończyło rozbicie dzielnicowe Polski. Niestety był on bardzo niekorzystnym władcą, gdyż podczas jego panowania miasto Poznań straciło na swojej świetności. Ograniczono rozwój ekonomiczny i urzędniczy. Po śmierci Władysława Łokietka na tron wstąpił Jagiełło, który na nowo zapoczątkował rozwój miasta. Na nowo ważne stały się szlaki handlowe z Rosji i Litwy wiodące na zachód Europy. W 1368 zaczął na nowo rozbudowę miasta. W Poznaniu powstały murowane sukiennice i kramy. Natomiast w 1389 nadał i przywołał wszystkie przywileje, które Poznań stracił podczas panowania Łokietka.  W 1410 Jagiełło zewzwolił by Poznań wybił swoją własną monetę. Ostatnim i jednym z najważniejszych przwilejów nadanych przez Jagiełłę było zwolnienie kupców poznańskich z wszelkich opłat na całym świecie. Poznań stał się metropolią oraz miastem niezależnym. Kolejny władca Władysław III Warneńczyk pozwolił Poznaniowi używać czerwonego królewskiego wosku w korespondencjach. W tych czasac Poznań był odwiedzany przez różne ważne osobistości takie jak Kazimierz IV Jagielończyk oraz Jana I Olbracht, któremu 29 maja 1493 roku wielki mistrz niemiecki Johann von Tieffen złożył hołd lenny. Wszytskie pokoje jakie zostały zawarte między Polską a Krzyżakami od 1335 po 1466 miały miejsce w Poznaniu lub w Krakowie. Podczas późnego średnowiecza i początku renesansu, Poznań zmienił się z drewnianego miasta w murowane. Powstały kamienice, zakłady rzemiślnicze przeniesiono poza miasto i coraz mniej znajdowało się drewnianych budowli, czego powodem była duża ilość pożarów w średniowieczu. W roku 1570 miasto powiększyło swoja powierzchnię, przesunięto 2 mury między którymi znajdowała się fosa. Lecz nie tylko samo miasto się rozwijało, wszystkie położone za murami miasta i w okolicy wsie również polepszały swoją zabudowę. Poznań w tym okesie zamieszkiwało bardzo dużo Żydów, w 1633 roku Władysław IV Waza nadał im De non tolerandis Christianis – przywilej, który nie pozwalał chrześcijanom wchodzić na tereny żydowskich dzielnic. Wobec kryzysu Rzeczypospolitej w roku 1665 Szwedzi postanowili zdobyć Polskę. Do Poznania przybyły wojska szwedzkie(17 000 żołnierzy), które zostały wpuszczone do miasta pod warunkiem nieczynienia gwałtów i rabunków. Na początku współpraca między zagranicznymi żołnierzami a poznaniakami układała się bardzo dobrze. Natomiast gdy większość wojska przemieściła się w stronę Warszawy, a w mieście pozostało około 1500 Szwedów, współpraca ta nabrała nieco ciemnych barw. Nowe władze wciąż wymagały nowych kwater i pieniędzy. Miasto stało się ich obronną bazą. W kwietniu 1656 garnizon zastąpił wojska niemieckie pod dowództwem Burcharda Mullera. Opuszczając miasto Szwedzi spalili przedmeieścia. Okupujcy Poznań Brandenburczycy zachowywali się jak ich poprzednicy.Na pomoc Poznaniakom wyruszyło pospolite ruszenie z Wielkopolski, zebrane pod Kaliszem. Niemieccy okupańci skapitulowali po 2 miesiącach, ze względu na głód oraz braku nadzieii na odsiecz. W 1660 podpisano podpisano pokój w Oliwie, który zakończył wojnę polsko-szwedzką. Jednak to nie był jej koniec. W roku 1702 pod poznańskimi murami posjawiły się kolejne wojska prowadzone przez generałów szwedzkich, którzy zamierzali zająć miasto, niestety udało im się to. Poznańska szlachta zaczeła prowadzić politykę proszwedzką. Po kilku bitwach z udziałem Poznania, miasto stało się głównym ośrodkiem proszwedzkim w kraju aż do 1709, kiedy to szwedzi wycofali się na wieść o klęsce pod Połtawą. Od 1710- 1738 na Poznań napadały różne wojska saskie i rosyjskie, dlatego miasto było zupełnie zniszczone, a budynki mieszkalne opuszczone. Otaczające miasto wsie i folwarki, przestały dobrze prowadzić gospodarkę.  Miasto nawiedziły również epidemie i zarazy. Metropolia Poznań była w opłakanym stanie. w latach 1719- 1753 do miasta sprowadzono niemieckich osadników. Po roku 1764 król Stanisław August Poniatowski zaczął odbudowę całego państwa, w tym w szczególności Poznania, który na nowo zaczął żyć swoją świetnośćią. Niestety Polska znowu była najeżdżana przez rosyjskie wojska i Poznań na tym tracił. Między rokiem 1779 a 1791 zrewolucjowano reformy sejmu, obrady miały miejsce w Poznaniu. Był to bardzo ważny proces w rozwoju Polski.

III. Poznań pod zaborem pruskim

Po 1800 Poznań został pruską prowincją, która zarządzała cała niemiecką administracją. Zaczeli przyjeżdżać tu ludzie by się osiedlić, co w konsekwencji prowadziło do powiększenia miasta oraz jego rozbudowy. Gospodarka powoli upadała, gdyż większość produkcji trafiała na rynek lokalny. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości poziom ekonomiczny i gospodarczy w Wielkopolsce różnił się nieco od tych pozostałych części Rzeczypospolitej. Dobre położenie miasta powodowało na powrót zmodernizowanie miasta. Niestety o klęsce wojsk francuskich i wycofaniu się Napoleona z ziem polskich, Poznań został odizolowany od Rzeczypospolitej i przyłączony do Prusów. Zamieszkiwało go dużo Polaków, lecz głównymi władzami byli Niemcy. Okres rozbiorów na krotko przerwała epoka napoleońska, kiedy to Poznań znalazł się w granicach Księstwa Warszawskiego. W owym czasie w mieście przebywał czterokrotnie cesarz Napoleon I. Podczas jego trzytygodniowego pobytu w 1806 roku Poznań był rzeczywistym centrum europejskiego świata. To był tylko krotki moment świetności miasta Poznania.

Przez dalsze lata miasto pozostało pod zaborem pruskim. W tym okresie wzniesiono znakomite budowle, które przetrwały do dzisiaj: Teatr Miejski, gmach biblioteki, Hotel Poznania- Bazar, gmach teatru Polskiego, Zamek cesarski, Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk.

Miasto stało się skupiskiem ludności polskiej, niemieckiej, żydowskiej. Przez dziesiątki lat żyły one w harmonii. Na pokojowe współżycie niekorzystny wpływ wywarła polityka germanizacyjna i rozwój nacjonalizmu. Poznań dla Polaków pełnił role nieformalnej stolicy pod panowaniem pruskim. Stad wypływały hasła pracy organicznej, mającej na celu przekształcenie Polaków w społeczeństwo nowoczesne. Tu działali wybitni przedstawiciele tego kierunku-wybitni poznaniacy: Karol Marcinkowski, Hipolit Cegielski, ks. Piotr Wawrzyniak. Poznaniacy brali udział w powstaniach listopadowym i styczniowym oraz w Wiośnie Ludów. W latach 1815-1830 rezydował w Poznaniu namiestnik króla pruskiego-ks. Antoni Radziwil, a Poznań nosił wtedy nazwę Wielkiego Księstwa Poznańskiego. W tym czasie bywali w mieście wybitni kompozytorzy. Na przełomie lat 30 i 40 XIX w wydawano pisma spoleczno-kulturalne. W dniu 27 grudnia 1918 roku wybuchło powstanie przeciwko pruskiemu zaborcy. Iskra zapalna stała się wizyta w Poznaniu Ignacego Paderewskiego. Na ulicach miasta doszło do walk miedzy oddziałami pruskimi a polskimi. Po kilku dniach Poznań został oswobodzony

IV. Poznań w latach 1918-1945

Odzyskanie niepodległości otworzyło przed Poznaniem ogromna szanse. Miasto stało się stolica ziem zachodnich i jednym z największych w Polsce ośrodków miejskich. Obok wielkiego przemysłu- Zakłady H. Cegielskiego produkujące tabor kolejowy kwitło rzemiosło i kupiectwo. W 1921 roku zostały otwarte targi krajowe, które po czterech latach przekształciły się w Międzynarodowe Targi Poznańskie. Wielkim osiągnięciem tej epoki było otwarcie w roku 1919 uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. Obok uniwersytetu powstało konserwatorium, Szkoła Sztuk Zdobniczych i Akademia Handlowa. Poznań był ośrodkiem kulturalnym promieniującym na cały kraj. Ten świetny okres przerwany został wybuchem II wojny światowej. Polaków zaczęto wysiedlać do Generalnej Guberni, masowo wywożono młodzież do prac przymusowych w Rzeszy. Zamykano kościoły. W wyniku działań wojennych i eksterminacji zginęło ok 16 tysięcy Polaków. Okupant starał się nadać miastu charakter niemiecki. Licznie osiedlano tu Niemców z krajów bałtyckich, następnie z Rzeszy, a także z obszarów Rosji. W roku 1945 Armia Czerwona zbliżała się do Poznania. Ludność niemiecka w popłochu opuszczała miasta. Poznań rozkazem Hitlera przekształcony został w twierdze. Krwawe walki toczyły się od 22 stycznia do 23 lutego 1945 roku. W okres powojenny Poznań wkraczał okaleczony. Zniszczenia miasta wynosiły 45 procent. Stopniowo miasto zaczęło podnosić się z ruin. Budowano nowe osiedla, szybko wzrastała ilość mieszkańców. Szybko odrodziło się środowisko naukowe. Powstała Politechnika, Akademia Ekonomiczna, Akademia Rolnicza, Uniwersytet Medyczny, Akademia Muzyczna, Akademia Sztuk Pięknych, Akademia Wychowania Fizycznego. W Poznaniu rozbrzmiewał śpiew chóru poznańskich słowików, którymi dyrygował Stefan Stuligrosz. Poznań przejął organizacje wielkich wydarzeń muzycznych – Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. Henryka Wieniawskiego. Nastąpił rozwój teatrów, opery, muzeów, m.in. Muzeum Narodowego, z kolekcja Jacka Malczewskiego.

V. Poznań 56

W latach 50 zaczął narastać kryzys. Społeczeństwo było zmęczone wyrzeczeniami epoki budowania socjalizmu. Niespodziewanie w dniu 28 czerwca 1956 roku wybuchło powstanie robotników poznańskich.. Przyświecały mu hasła ”chleba i wolności” Do dziś istnieje wiele relacji świadków, które opisują te wydarzenia. Poznański czerwiec 56-pierwsze powstanie przeciwko komunistycznej dyktaturze. Dnia 28 czerwca 1956 roku o godz. 6.15 została otwarta brama zakładów im. Józefa Stalina w Poznaniu. Kwadrans później uruchomiono główną syrenę. (…) Tym samym dano sygnał do wymarszu. W milczeniu zdjęto najpierw tablice z napisem mówiącym o tym, ze sa to Zaklady im. Stalina, a potem przekroczono ich mury (…) Dzień wcześniej (…) ”w Warszawie odbyła się tajna narada w Komitecie do spraw Bezpieczeństwa Publicznego. Członkowie Komitetu rozważali odwołanie zaplanowanej na następny dzień wizyty w Moskwie, gdzie miało dojść do roboczego spotkania kierownictwa służb bezpieczeństwa Polski i ZSRR. I sekretarz KC PZPR Edward Ochab odradził jednak przełożenie wyjazdu do Moskwy, ” albowiem nie ma oznak, by w Poznaniu sytuacja się komplikowała” W takich okolicznościach 28 czerwca 1956 roku nad ranem doszło do wyjścia robotników Poznania na ulice miasta. Tam chcieli zamanifestować niezadowolenie , pokazać się zachodnim dziennikarzom, odwiedzającym Międzynarodowe Targi Poznańskie, i udać się pod gmach kwatery głównej KC PZPR. Tłum przesuwał się wolno miejskimi ulicami, stopniowo gęstniał i powiększał się, gdyż dołączali do niego pracownicy innych wielkich i mniejszych fabryk, manufaktur, zakładów pracy, drobnych zakładów rzemieślniczych.(…) We wczesnych godzinach przedpołudniowych zdarzenia rozgrywały się w kilku miejscach Poznania. Na placu im. Stalina uczestnicy protestu rozbrajali bezradnych milicjantów. Zdobyto i zajęto gmachy: Miejskiej Rady Narodowej (dzisiejszy zamek), gdzie wywieszono białą flagę na znak poddania się władzy, oraz KC PZPR, skąd wynoszono duże ilości wędlin, szynki. Tłum ze słusznym rozgoryczeniem widział w tym szczególny przejaw życia sekretarzy partyjnych, którzy w zaciszu swych gabinetów oddawali się ”urokom życia”, podczas gdy publicznie nawoływali do ”zdwojenia wysiłków pracy” i oszczędności. Na zdobytych gmachach wywieszano napisy ”Dom do wynajęcia”, ”Wolności”, ”Chleba” Tłum domagał się natychmiastowego przyjazdu premiera Cyrankiewicza lub I sekretarza KC PZPR Edwarda Ochaba. W tym samym czasie kilkusetosobowe, a potem także kilkutysięczne grupy poznaniaków udały się w dwa inne miejsca. Najpierw do oddalonego od centrum o około pół kilometra wiezienia przy ulicy Młyńskiej oraz pod gmach Wojewódzkiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Publicznego, który mieścił się przy ulicy Kochanowskiego. Tam przed godzina 10.40 do gęstniejącego na ulicy tłumu padł z okien Urzędu Bezpieczeństwa pierwszy śmiertelny strzał. Później zaczęli strzelać także inni funkcjonariusze UB. Na bruk zaczęli padać inni zabici. Wśród nich były kobiety, poznańskie tramwajarki, podążające przez miasto ze sztandarami i transparentami, na których widniały hasła ” Wolności”, ” Religii w szkołach”, ” Pracy i chleba”. W ogniu walk znalazły się także dzieci. Jedna z nieletnich ofiar, która urosła do rangi symbolu poznańskiego powstania, był 13-letni Romek Strzalkowski, uczeń szkoły muzycznej zamordowany przez funkcjonariuszy Ub na terenie dyspozytorni gazowej przy ulicy Kochanowskiego. Na strzały funkcjonariuszy UB demonstranci odpowiedzieli ogniem. Do Poznania przybył m.in. premier Józef Cyrankiewicz. Walki trwały dalej, użyto broni pancernej, piechoty, artylerii, wjechała kolumna czołgów. Powstanie zostało krwawo stłumione przez władzę komunistyczne. Poznański czerwiec 56 przeszedł do historii. Było ono pierwszym buntem robotników i społeczeństwa dużego miasta PRL, po którym przyszły następne bunty Grudzień 1970 na Wybrzeżu, Czerwiec 1956 w Radomiu i Ursusie, Sierpień 1980 I NZSS Solidarność. Powstanie Poznańskie miało wielki wpływ na przemiany polityczne w Europie środkowowschodniej. Na pamiątkę tamtych wydarzeń ustawiono pomnik Ofiar Czerwca 1956 (dwa poznańskie krzyże) na placu Adama Mickiewicza.

Kolejnymi wielkimi wydarzeniami w historii miasta Poznania były wizyty papieża Jana Pawła II w roku 1983 oraz w roku 1997.

VI. Poznań współczesny

Każda epoka wniosła ważną cząstkę do historii miasta. Współczesny Poznań jest miastem dobrze prosperującym, o dużym znaczeniu międzynarodowym. W mieście i regionie odbywa się coraz więcej imprez o znaczeniu europejskim I światowym. Na torze wioślarskim Malta odbywają się zawody w kajakarstwie. Obecnie Poznań przygotowuje się do mistrzostw europy w piłce nożnej Euro 2012. Odbywają się tutaj liczne koncerty i festiwale, np. Festiwal teatralny Malta, który przyciąga artystów z całego świata. Na uwagę zasługuje Centrum Handlowe, Sztuki I Biznesu Stary Browar. Satynowi on połączenie dziewiętnastowiecznej architektury przemysłowej (browar) z nowoczesnymi rozwiązaniami. Międzynarodowa Rada Centrów Handlowych przyznała Staremu Browarowi pierwsza nagrodę dla najlepszego centrum handlowego na świecie w kategorii obiektów handlowych średniej wielkości.

Zapraszamy do Poznania!

Słowo wstępne

Każde miasto ma swoje legendy. Legendy i podania przekazywane są z pokolenia na pokolenie. Legendy związane są z rożnymi miejscami np: zamkami, kościołami.

W pierwszej części projektu przedstawiamy tylko niektóre legendy związane z miastem Poznaniem.

Życzymy milej lektury!

O królu Przemyśle I

W Poznaniu panowali rożni królowie. Jednym z nich był król-Przemysław I.

W tym czasie Poznań nękały częste wylewy rzeki Warty, które podmywały miedzy innymi zamek książęcy.

W tym czasie Poznaniacy żyli jeszcze w pogaństwie. Pan Bog rozgniewany nakazał zatem ukarać ich przez Lucypera. Lucyper kazał porwać jedną  górę ze śląska i wrzucić ją do Warty i zatamować wodę,aby ta wystąpiwszy z brzegów zalała pogrążonych snem mieszkańców miasta. Jednak diabeł uwijał się z pracą po woli

Nagle kogut zapiał, a wtem diabły opuściły górę nie wykonując do końca zadania. Obudzeni Poznaniacy zdziwili się wielce widząc usypany wzgórek, na którym król założył zamek książęcy.

Powstała góra zamkowa Przemysława, na której znajduje się dzisiaj klasztor franciszkanów na wzgórzu Przemysława.

O skradzionych hostiach

W roku 1399 grupka poznańskich Żydów chciała przekupić dziewczynę o imieniu Krystyna, aby skradła dla nich komunikaty które mialy zawierać informacje o tym czy hostie są naprawdę  ciałem Jezusa Chrystusa.

W piatek 15 sierpnia 1399r. Krystyna w klasztorze braci dominikanów, wyjęła z ust hostie by sprzedać ja przebywającym w Poznaniu Żydom. Hostie zaniesiono do domu stojącego na ulicy Żydowskiej i Kramarskiej. Aby się przekonać, ze hostia to faktycznie ciało Jezusa Chrystusa, Żydzi zaczęli kluć ja nożami. W tym momencie z hostii zaczęła tryskać krew. Jedna kropla krwi trafiła na niewidomą Żydówkę, która natychmiast odzyskała wzrok. Przerażeni Żydzi próbowali zakopać hostię, ale ona zawsze pojawiała się na powierzchni. Próbowali też utopić ją w studni, ale i to się nie powiodło. Pojechali za miasto do bagien, żeby ja tam utopić. Hostia nadal pływała na powierzchni. Żydzi przestraszyli się i uciekli.

Pewnego razu pewien pasterz pasający swoje bydło zauważył, że zaczyna ono klękać i wznosić głowy ku górze. Okazało się, ze powodem tego jest unosząca się na powierzchni bagna hostia. Mieszkańcy oraz biskup przybily na miejsce zdarzenia. Wzięli hostie i odnieśli ją do poznańskiej kolegiaty. Następnego dnia hostia ponownie zniknęła, i znaleziono ją na bagnach. Historia powtórzyła się kilkakrotnie, przez co uznano, że ciało Jezusa Chrystusa postanowiło spoczywać w tym  własnie miejscu. Wzniesiono tam wówczas drewnianą kapliczkę.

Zazdrosna kochanka

Giovanni Baptista ukończył właśnie przebudowę Ratusza i zabierał się do przyozdobienia głównej sali freskami . Tematem miały być cztery pory roku . Ukończył 3 z nich, lecz wciąż szukał modelu na wiosnę, aż w końcu znalazł wnuczkę leśnika kasztelana Górki , Kachnę z Górki . Na wieść o tym kochanka Giovanniego , chytra i dumna Włoszka, Izabela oskarża niewinną dziewczynę o czary i wtrąca ją do więzienia w Ratuszu . Wyrokiem sędziów skazano ją na chłostę i ogień.

Tego samego dnia wybrano nowego trębacza ratuszowego , Jaśka, adoratora pięknej Kachny , który wcześniej spełniał służbę w domu Górki . Właśnie, kiedy Jasiek po raz pierwszy miał zagrać hejnał, wykonano chłostę na Kachnie. Hejnał ten, przepełniony żalem i smutkiem z powodu biczowania lubej, robił na otoczeniu wielkie wrażenie . Również na Zygmuncie Auguście , który bawił tutaj w towarzystwie kasztelana Andrzeja Górki i sławnego humanisty, lekarza Strusia. W chwili egzekucji Kachny wraca z podróży Giovanni i głośno się oburza , przysięgając zemstę sprawcy. Wszczyna również akcję ratunkową , a sam kasztelan daje środki na przekupienie stróżów ratuszowych. Trębacz zamierza , pomimo przysięgi spełniania obowiązków , w razie nieudanego wykradzenia kochanki , podpalić w ostateczności wierzę ratuszową , aby umożliwić Kachnie ucieczkę . Kachna jednak nie zgadza się na ucieczkę i wraca do lochu. Tymczasem nadciąga burza , piorun uderza w wieżę i wszczyna pożar. Jasiek spełnia obowiązek , ratując Ratusz od poważniejszych szkód. Po ugaszeniu pożaru wójt próbuje zrzucić to ciężkie nawiedzenie miasta na czary Kachny i upomina się o przyśpieszenie wykonania wyroku. W jej obronie staje przede wszystkim Giovanni Baptista . Między nim a wójtem dochodzi do wymiany zdań i wreszcie do orężnej kłótni . Izabela rzuca się między nich i kładzie kres tej sprzeczce. Następnie Giovanni idzie z nią do króla , by odwołała oskarżenia rzucone Kachnie . Król ,po obadaniu sprawy , skazuje Izabelę  na wygnanie , a Kachnie zwraca wolność . Trębacz Jaśko dostaje od króla w nagrodę Kachnę i złotą trąbkę , symbol zasługi zawodowej.